Canxi là gì? Khám phá tác dụng và cách bổ sung cho từng độ tuổi

Canxi là khoáng chất quen thuộc, được biết đến là thành phần quan trọng cấu tạo nên xương và răng. Thế nhưng, có thể bạn vẫn chưa tường tận hết vai trò, lợi ích tuyệt vời của canxi? Bài viết sau sẽ giúp bạn khám phá sâu hơn về khoáng chất này để hiểu rõ canxi là gì, canxi có tác dụng gì để chăm sóc sức khỏe dinh dưỡng đúng cách, không chỉ với trẻ em mà còn bao gồm cả người lớn tuổi.

Canxi là gì?

Canxi không chỉ tồn tại bên ngoài môi trường mà còn tồn tại bên trong cơ thể con người, thậm chí đây còn là một trong những khoáng chất dồi dào và tham gia vào nhiều quá trình sinh hoá bên trong cơ thể [1]. Khoảng 99% lượng canxi trong cơ thể được lưu trữ ở răng, xương để tạo nên cấu trúc và độ cứng cho hệ xương răng. Phần còn lại sẽ được lưu hành trong hệ tuần hoàn, các mô và dịch nội – ngoại bào [1].

Dù là khoáng chất dồi dào, giữ nhiều vai trò quan trọng nhưng cơ thể không tự sản xuất canxi mà phải nạp từ bên ngoài qua thực phẩm như sữa, sữa chua… hoặc thực phẩm bổ sung. [3]

Canxi có tác dụng gì với sức khỏe?

Đối với câu hỏi canxi có tác dụng gì với sức khỏe, đa số chúng ta thường chỉ nghĩ đến vai trò của canxi đối với hệ xương răng. Tuy nhiên, thực chất là canxi giữ rất nhiều vai trò khác nhau để duy trì sự khỏe mạnh cho cơ thể. Sau đây là các tác dụng cụ thể:

1. Tác dụng của canxi đối với hệ cơ xương khớp

Canxi là khoáng chất giúp xây dựng, duy trì sự chắc khỏe của hệ xương răng, góp phần tạo bộ khung vững chắc cho cơ thể. Khoáng chất này đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển và tăng trưởng của xương ở trẻ nhỏ. Với người lớn, việc bổ sung đủ canxi phù hợp có thể giúp hạn chế nguy cơ mắc các bệnh lý về xương. [1]

Nếu khẩu phần ăn không cung cấp đủ canxi, cơ thể sẽ “rút” canxi từ xương. Theo thời gian, nếu cơ thể lấy quá nhiều canxi từ xương thì bạn có thể bị loãng xương. Ngoài tác dụng đối với xương, canxi còn có vai trò đối với chức năng cơ, chẳng hạn như tham gia vào quá trình điều phối, điều hoà co – giãn của cơ [3].

2. Tác dụng của canxi với hệ tim mạch

Khi tìm hiểu canxi có tác dụng gì? Có thể bạn chưa chú ý đến vai trò của canxi đối với hệ tim mạch. Ngoài việc duy trì xương chắc khỏe, canxi còn giữ vai trò ổn định nhịp tim thông qua điều hòa điện thế màng và co bóp cơ tim. Khoáng chất này cũng là yếu tố thiết yếu trong quá trình đông máu để hỗ trợ cầm máu và ngăn chảy máu. Vì vậy, thiếu hoặc rối loạn canxi có thể tăng nguy cơ rối loạn nhịp tim và xuất huyết.  [4].

Ngoài ra, việc bổ sung đủ canxi còn được chứng minh là giúp điều hòa huyết áp, đặc biệt là trong thai kỳ. Cùng với chế độ dinh dưỡng và lối sống lành mạnh, việc bổ sung canxi phù hợp theo nhu cầu của thể trạng và độ tuổi sẽ góp phần hạn chế các rối loạn trong thai kỳ như tăng huyết áp, tiền sản giật…[5], [6]

3. Tác dụng của canxi đối với hệ thần kinh

Cơ thể không chỉ cần canxi để cơ bắp vận động mà còn để giúp dẫn truyền tín hiệu thần kinh đa chiều giữa não đến các bộ phận khác của cơ thể. Vì vậy, nếu nồng độ canxi trong máu và dịch nội ngoại bào bất thường, các tín hiệu thần kinh sẽ ít nhiều bị ảnh hưởng [7].

4. Tác dụng của canxi với hệ tiêu hóa

Cơ thể không tự tạo ra canxi nên sẽ nhận khoáng chất này từ thực phẩm và hấp thu ở đường tiêu hóa [1]. Về vấn đề canxi có tác dụng gì, nghiên cứu của M. A. Weingarten và cộng sự, đăng trên tạp chí Cochrane Database of Systematic Reviews năm 2008 cho thấy việc bổ sung canxi hợp lý có thể là giải pháp tiềm năng giúp giảm phần nào nguy cơ hình thành polyp đại tràng [8]. Tuy nhiên, cơ chế cụ thể vẫn chưa chắc chắn và vấn đề này cần được nghiên cứu thêm [1].

5. Tác dụng của canxi với sức khỏe răng nướu

Răng của bạn cần canxi để phát triển và duy trì độ chắc khỏe. Theo nghiên cứu của Elizabeth A. Krall và cộng sự, được xuất bản trên tạp chí The American Journal of Medicine năm 2001 cho thấy việc bổ sung phù hợp canxi và vitamin D hằng ngày giúp giảm nguy cơ mất răng ở người cao tuổi [9].